Der Pummel – Warbird RC phong cách cartoon (in 3D)

Đây là cái gì vậy?

Ngay từ đầu, mình đã là fan của legendary fat fighters squadron. Mấy “bé ong” mũm mĩm này có một điểm chung: nhìn cái là thấy như kiểu không đời nào nhấc lên khỏi mặt đất nổi. Vậy mà nó vẫn bay được, và với mình, chính cái đó mới tạo nên sự cuốn hút.
Tất nhiên, “fat” ở đây không có nghĩa là “nặng” — ngược lại hoàn toàn: mấy mẫu này được làm cực nhẹ, chủ yếu từ tấm foam Depron và vài thanh carbon, phần lớn dùng profile cánh KF.

Còn các mẫu máy bay in 3D thì thường có xu hướng… nặng thiệt, so với không chỉ mấy mẫu siêu nhẹ kia mà gần như mọi kiểu làm truyền thống. Vậy thì liệu có thể thiết kế một mẫu máy bay in 3D vừa thật mập mà vẫn đủ nhẹ để bay ổn (đặc biệt là: bay ở tốc độ vừa phải và điều khiển dễ chịu) không?
Mình đã thử nghiệm một thời gian với kết cấu doublewall tự đỡ trong vase mode, và đúng lúc câu hỏi này xuất hiện thì mình nhận ra nguyên lý thiết kế đó cho ra đúng những đặc tính cần thiết để làm thân (fuselage) có tỉ lệ thể tích / trọng lượng / độ cứng kết cấu như mình mong muốn.
Thế là mình bắt đầu vẽ, in, rồi ráp. Xong xuôi thì Der Pummel ra đời. Mình không bám theo một nguyên mẫu lịch sử nào, mà tập trung đưa vào mấy “tật” điển hình kiểu đó, như mũi ngắn và cái mõm hút gió làm hao lực đẩy.

Đây là video chuyến bay Maiden của nó, lúc đó vẫn chưa sơn và bị tail-heavy:

Lưu ý là bộ càng đáp (landing gear) “chết” ngay lần chạm đất đầu tiên — không phải do mình thiết kế thiếu cứng đâu; tại mình lỡ dùng dây inox thay vì spring steel… nên đó là cái giá của sự bất cẩn/ngốc nghếch…
Ngoài vụ đó ra thì mình không có gì để than phiền về tính năng bay của mẫu này. Dù thân “mập” có ảnh hưởng đến đặc tính bay, nó hút công suất ít hơn nhiều so với mình tưởng. Sau khi làm lại càng đáp và dời CG từ 15% lên 20% MAC, máy cân bằng đẹp, bay khá chậm và hiền (dù vẫn không chậm bằng mấy mẫu Depron tương tự vì tụi đó nhẹ hơn rõ ràng). Và nếu chọn motorisation đúng, nó làm được hầu hết các bài nhào lộn cổ điển (tất nhiên không phải 3D aerobatics), nhưng cần không gian (chắc chắn không phải kiểu parkflyer). Gặp phi công giỏi hơn mình thì còn có thể torque roll. Chỉ là đừng ép nó quá gắt — do kết cấu nhẹ nên nó hơi nhạy với xoắn (torsion-sensitive).

Muốn build không?

Ngon. Gu ổn đó. ;)
Nhưng mình phải nói thật là Der Pummel đòi hỏi kinh nghiệm làm mô hình nhiều hơn đa số thiết kế khác của mình (ví dụ như Sine qua non, chẳng hạn).
Thứ nhất, bạn sẽ không có một quyển hướng dẫn lắp ráp chi tiết kiểu “cầm tay chỉ việc” như bạn có thể trông chờ từ mình. Der Pummel vẫn là một thử nghiệm, nên trong thiết kế có vài “cửa sau” mang tính kết cấu để có thể dùng cánh, landing gear và cụm đuôi (tail unit) khác. Dĩ nhiên, bạn có thể build y như mình làm, nhưng nếu muốn dùng giải pháp khác cho một chi tiết nào đó thì trong bộ file sẽ có một số bản vẽ DXF và PDF của các bề mặt tiếp xúc, cùng với file STEP cho tất cả các phần của landing gear và attachment pod. Phần manual không đi từng bước lắp ráp mà chỉ giải thích những gì không rõ ràng khi build mẫu. Tuy vậy, nếu trong lúc làm có câu hỏi phát sinh, bạn cứ ghé thread thảo luận của Der Pummel trên RC-Network (forum tiếng Đức, nhưng bài viết tiếng Anh vẫn được chào đón) để được hỗ trợ theo từng trường hợp.
Thứ hai, Der Pummel phần lớn, nhưng không hoàn toàn, là in 3D. Bạn sẽ phải cắt (hoặc phay), dán, và chà nhám tấm Depron cho phần đuôi, và uốn dây spring steel 2.5 mm cho landing gear (trừ khi bạn muốn chơi kiểu không càng đáp, cũng là một lựa chọn), nên có chút kinh nghiệm làm mô hình sẽ rất hữu ích. Biết đâu bạn còn muốn giảm thêm trọng lượng bằng cách làm cánh kiểu rib frame truyền thống?

Ghi chú khi in

Der Pummel có thể in trên Prusa I3 Mk3 (250 x 210 x 210 mm) hoặc máy lớn hơn. Nếu máy in của bạn có chiều cao build space hơn 400 mm, bạn có thể dùng bộ file “big printer” để giảm mạnh số lượng mảnh cần in. Thật ra ban đầu mình thiết kế mẫu để in trên máy delta 340 x 500 mm cỡ lớn của mình, rồi mới chẻ nhỏ các phần ra để máy nhỏ cũng in được.

Sau này mình mới nhận ra việc ráp thân (đặc biệt là chuyện tích hợp motor và ESC) sẽ dễ hơn nhiều nếu dùng các part “small printer” cho phần thân trước (fuselage front). Vậy nên trộn lẫn hai bộ part có khi lại là ý hay — dĩ nhiên cả hai phiên bản đều tương thích hoàn toàn với nhau.

Filament cần chủ yếu là LW-PLA, sau đó thêm một loại cứng cáp hơn cho các chi tiết chịu lực/c chịu nhiệt. Mình có ghi gợi ý vật liệu ngay trong tên file của từng STL và thông tin chi tiết hơn trong manual, nhưng đó chỉ là gợi ý thôi.

Cài đặt in thì tất nhiên có trong manual. Ít nhất phần đó thì không nên để phải đoán mò. ;)