Tản sáng Macro Photography dành cho ống kính Sony 90mm f/2.8

👋 Giới thiệu

Trong nhiếp ảnh Macro, bạn thường xuyên thiếu sáng vì cần phải khép khẩu độ rất sâu để có đủ độ dày trường ảnh (depth of field). Để khắc phục, nhiều nhiếp ảnh gia sử dụng đèn flash để làm sáng chủ thể. Tuy nhiên, flash lại có vài nhược điểm:

1. Chúng được thiết kế để chiếu sáng các vật thể ở xa chứ không phải gần ống kính, nên góc chiếu thường không tối ưu cho chụp Macro.
2. Chúng dễ tạo ra các đốm phản chiếu trắng trên bề mặt bóng (như lớp vỏ chitin của côn trùng), nhìn không được đẹp mắt.

Để cải thiện tình trạng này, một tấm tản sáng (diffuser) được đặt giữa flash và vật thể. Đúng như tên gọi, nó giúp khuếch tán ánh sáng và tạo ra ánh sáng đều hơn cho chủ thể. Có rất nhiều hướng dẫn DIY trên mạng về cách tự chế tản sáng từ các vật liệu như vỏ lon Pringles (tôi thích cái này hoặc cái này từ Đức). Ngoài ra cũng có các giải pháp thương mại như pope shield hoặc AK-Diffuser. Là một người chơi máy in 3D, tôi rất thích ý tưởng tự thiết kế và in tản sáng cho riêng mình.

🖇 Độ tương thích

Tản sáng này được thiết kế riêng cho bộ máy của tôi:

Sony 90mm f/2.8 Macro Lens (SEL90M28G) (amazon)

Ngoài ra, nó cũng tương thích với kính chuyển đổi macro:

Raynox DCR 250 (amazon)

Nó gắn vào ngàm lắp loa che nắng của ống kính. Tôi không chắc liệu bộ chuyển đổi này có vừa với các ống kính khác hay không. Tôi đang sử dụng Sony Alpha 7 IV kèm đèn Godox TT685 II S (dù đây không phải là bắt buộc).

📃 Bạn cần chuẩn bị gì?

1. 10x Nam châm Neodymium khối 5mm (tôi dùng loại này)
2. Vật liệu làm tản sáng cứng (tôi dùng tấm trải bàn nhựa PE 0.7mm)
3. Giấy nhám P40
4. Kéo, thước kẻ, bút

🔨 Cách thực hiện

1. In các linh kiện, bạn sẽ cần năm vòng nhỏ. Tôi dùng profile Extra Fine 0.08mm trên máy Bambu Labs X1C, nhưng chắc bạn dùng độ phân giải thấp hơn vẫn ổn. Phần adapter máy ảnh cần hỗ trợ (support), các phần còn lại thì không.
2. Ấn nam châm vào các lỗ. Hãy cố gắng căn chỉnh nam châm như trong hình rồi dùng thước ấn chặt vào.

3. Lấy tấm tản sáng của bạn và đánh dấu viền ngoài của adapter như hình dưới, sau đó cắt theo hình dạng này.

4. Căn chỉnh phần vừa cắt với adapter, đánh dấu lỗ đầu tiên và khoan lỗ 10mm.

5. Tiếp tục đánh dấu và khoan các lỗ còn lại.

Cuối cùng, nó sẽ vừa vặn với adapter như thế này:

6. Chà nhám tấm tản sáng bằng giấy P40 cho đến khi nó đạt độ mờ khuếch tán cần thiết.

Trước khi chà nhám:

Sau khi chà nhám:

7. Gắn các vòng vào adapter để cố định tấm tản sáng. Tôi dùng kẹp gỗ để giữ các mảnh lại. Hãy đảm bảo lớp tản sáng phẳng đều trên adapter, không bị nhăn.

8. Dùng kéo cắt bỏ phần vật liệu tản sáng thừa.

9. Chuẩn bị adapter máy ảnh. Làm nhẵn bề mặt, đặc biệt là phần tiếp xúc với support và cơ cấu ngàm để tránh trầy xước ống kính.

10. Lắp adapter vào ống kính. Adapter có đánh dấu nhỏ phía trước để căn chỉnh. Bạn gắn nó vào giống như gắn loa che nắng thông thường.

11. Gắn tản sáng vào bằng nam châm và tỉa hình dạng tùy thích.

12. Tùy chọn: Thêm một ít mút xốp đóng hàng nếu bạn muốn độ khuếch tán mạnh hơn nữa.

📷 Hình ảnh minh họa

Đây là hình chụp một chú ong rất nhỏ (chỉ vài mm). Tôi rất ưng ý với hiệu ứng ánh sáng mềm mại phản chiếu trong mắt nó.

🔮 Cải tiến trong tương lai

• Như đã nói, độ khuếch tán có thể tăng thêm bằng cách thêm lớp mút xốp.
• Việc cắt tấm tản sáng thủ công hơi mất thời gian, sẽ tuyệt hơn nếu có một mẫu (template) cắt sẵn.